Ludmiła Popiel i Jerzy Fedorowicz - Formy nikłe

Wystawa „Formy Nikłe" jest  prezentacją twórczości dwojga artystów: Ludmiły Popiel (1929-1988) oraz Jerzego  Fedorowicza (1929-2018), stanowiącej wyjątkowy przykład trwającej i rozwijającej się przez dekady współpracy i porozumienia. Jakkolwiek większość prac Popiel i Fedorowicz sygnowali osobno, to z perspektywy czasu widać wyraźnie, że poszczególne realizacje stanowią swoisty wizualny, intelektualny i pozawerbalny dialog. W latach 60., gdy  głównym polem ich twórczości było malarstwo, jak i później, gdy artyści około 1970 r. zwrócili si ku konceptualizmowi  -to ten zwrot jest, poza zagadnieniem współpracy, kwestią którą przybliża wystawa. Dzięki obrazom z lat 60 i 70,    pochodzącym z domowego archiwum Popiel i Fedorowicza, możliwe jest zaobserwowanie tej zmiany - od tworzenia prac, które oni sami określali jako „wizualne gry”, ku efemerycznym realizacjom, podejmującym pytania o rolę sztuki, o  status dzieła, o zasadność akcentowania swojego autorstwa. Od ok. 1965 r. powstawały płótna oparte o efekty złudzeń optycznych – cykle, w których twórcy, dążąc do obiektywizacji sztuki, pragnęli odwoływać się raczej do fizjologii zmysłu ludzkiego wzroku, niżodczuć, skojarzeń czy intuicji. Ludmiła Popiel eksplorowała wówczas także problemy ruchu i  przestrzeni. Tworząc cykl Labirynty, podporządkowywała kolor rytmowi, poprzez powielanie pasów barw, później  wprowadzając fosforyzujące kolory, co wzmagało efekt złudzenia ruchu i migotania. W tym samym okresie Jerzy  Fedorowicz pracował nad Kompozycjami, równieżmalowanymi w oparciu o określone zasady. Powtarzającym  się  motywem są podstawowe formy geometryczne: koło czy kwadrat, które na płaszczyźnie obrazu, dzięki zastosowanym zabiegom, „znikają” lub „pojawiają się” dla naszego wzroku. Około 1970 r. Popiel i Fedorowicz radykalizują swoją  postawę, koncentrując się na pytaniach o istotę sztuki. Powstają wówczas obrazy takie jak Zapis - fizyczna struktura  obrazu –  konceptualne  autorefleksyjne prace,  zwiastujące okres, w którym artyści podejmą konceptualnągrę z  problemem  autorstwa i indywidualności w sztuce i zaczną podpisywać swoje realizacje, jako wspólne.Tytuł  wystawy „Formy nikłe" nawiązuje do scenariusza innej, niezrealizowanej ostatecznie prezentacji  obojga artystów, która miała być manifestacją  ich  postawy i przekonania o nadprodukcji dzieł sztuki (Fedorowicz i Popiel wycofali  się z  prac nad nią w zawiązku z wprowadzeniem w Polsce stanu wojennego w 1981 r.). Wystawa zapowiada pierwszą  monografię poświęconą twórczości Ludmiły Popiel i Jerzego Fedorowicza, która ukaże się w 2019 r.