Podróże dalekie i bliskie Mistrza Matejki

05 lipca - 01 października 2017


Jan Matejko już w okresie młodzieńczym odbywał modne "podróże archeologiczne i malownicze", zawiązane z romantycznym pojmowaniem krajobrazu oraz przeszłości. Zapoczątkowały one u artysty zwyczaj odwiedzania wielu miejsc, najczęściej tematycznie związanych z zamierzeniami malarskimi. Wkrótce po zakończeniu nauki w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych w grudniu 1858 odbył pierwszą podróż w Tatry, gdzie odwiedził Zakopane, Dolinę Kościeliską a nawet dotarł do Morskiego Oka.
Będąc dojrzałym artystą nie jeden raz towarzyszył swoim obrazom w ich tryumfalnych podróżach po Europie. Pierwsza z nich, do Paryża związana była z otrzymaniem przez malarza złotego medalu za obraz Kazanie Skargi.
Wrażenia z licznych podróży pozostawił w listach i szkicach oraz świadczących o wielkim poczuciu humoru karykaturach ilustrujących epizody wyjazdów do Pesztu, Pragi, Lwowa, Koryznówki czy Wiśnicza. Często w wykonanych przez niego rysunkach odnajdujemy galicyjskie miasteczka i leżące opodal opuszczone zamki. W 1876 roku nabył majątek wraz z dworem w Krzesławicach, gdzie udawał się z rodziną  na odpoczynek.
Na zaproszenie kuzyna odbył niezwykłą podróż na Bliski Wschód. Artysta 20 września 1877 roku w towarzystwie żony i córki Heleny pojechał przez Częstochowę do Warszawy, a następnie udał się na pola Grunwaldu. Zwiedzali Toruń, Gdańsk i Malbork. Podróż do Włoch, którą odbył z żoną i kontynuował do początków roku 1879 była spełnieniem jego marzeń. Państwo Matejkowie odwiedzili Triest, Wenecję, Padwę, Bolonię, Florencję, Rzym, Neapol i Mediolan. Artysta zwiedzał nie tylko zabytki architektury, ale też skarbce uniwersyteckie, biblioteki i antykwariaty.
Matejko ze względu na stan zdrowia, zgodnie z zaleceniami lekarzy bywał również w modnych uzdrowiskach: Karlsbadzie, Szczawnicy, Marienbadzie czy Żegiestowie.
Podróże bliskie były nieustanną, pracochłonną perygrynacją Jana Matejki po krakowskich miejscach przeszłości, historycznych obiektach Małopolski stając się jednym z elementów niezwykle czynnego życia i tytanicznej pracy.
Dzięki rysunkom Jana Matejki dowiemy się jak podróżować "na wesoło". Gdzie szukać inspiracji? Na to pytanie udzieli nam odpowiedzi zbiór kolekcjonerskich zabytków. Kogo zaprosić do wspólnej podróży? Odpowiedzi szukajmy w korespondencji artysty. Jak spędzać czas w trakcie wycieczki? Natomiast podróże bliskie to pouczająca odpowiedź jak odnaleźć przyjemność w "podróży malowniczej i archeologicznej" odwiedzając w najbliższej okolicy zabytki architektury, kultu czy przyrody.

Marta Kłak-Ambrożkiewicz




Powrót