Teresa Murak - Materia

Najnowsza instalacja Teresy Murak Materia zrealizowana przy południowej fasadzie Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski powstawała równolegle z procesem wydobywania setek ton pokładów geologicznych spod dna Wisły przy budowie drugiej linii warszawskiego metra. Materia z głębi dna uformowana została przez artystkę w abstrakcyjną formę podporządkowaną osi wschód - zachód, pozytyw odpowiadający negatywowi wydrążonego tunelu. Ujawnia skrywane głęboko naturalne warstwy miasta, jego nieoczekiwanie odsłonięte miękkie, organiczne podłoże - niewidzialny fundament rzeki.
Materia" łączy się z wcześniejszymi realizacjami Teresy Murak. W 1974 roku w szwedzkiej miejscowości Ubbeboda przez trzydzieści dni wykonywała Rzeźbę dla Ziemi, mającą formę zagłębienia na planie koła oraz usypanej obok górki zawierającej ziemię wybraną z zagłębienia, odpowiadającego skalą wzrostowi artystki. Materia wpisuje się także w cykl realizacji warszawskich, odnoszących się do najbliższego sąsiedztwa Murak. Wciąż czeka na realizację zielona kładka nad ruchliwą warszawską Aleją Solidarności, miękko łącząca dwie dzielnice i dwie sfery pamięci historycznej - Mirów i Muranów (Most - Rzeźba spotkań, 2004-2005). W "szczelinach rzeczywistości" miejskiego utylitarnego porządku powstawały barwne, liniowe kwietne zasiewy (Dzieła lęgną się w szczelinach istnienia. Lniany strumień i Malwy idą do domu, 2004, Szałwia. Ikona ziemi, 2004) - działania prekursorskie względem coraz popularniejszego nieformalnego i oddolnego miejskiego ogrodnictwa. Najbliższy życiowy obszar w pobliżu pracowni i mieszkania przy ulicy Orlej jest także polem działań, czy też walki o działanie (wedle Murak, Pole sztuki jest polem walki) dotyczące lokalnej społeczności mieszkańców i sąsiadów, gdzie rozgrywały się Partytury na czas i miejsce (2004) oraz powstał, jak określa to artystka, kipiący kwadrat kwitnących zasiewów (od 2006). Materia powiązana jest także z performatywnymi działaniami z rzecznym szlamem, przenoszonym do przestrzeni galerii. Linearna forma rzeźby nawiązuje do ważnego dla artystki motywu osi i traktów. Oś północ - południe wyznacza symboliczną duchową przeciwwagę dla politycznej osi Wschód - Zachód; ważną figurą jest także most jako organiczne połączenie, droga, wektor życia.

Kurator - Kaja Pawełek


Powrót