Bartek Jarmoliński - Introdukcja
Wystawa konfrontuje dwie twórcze postawy: mistrza symbolizmu, wybitnego polskiego malarza i rysownika Jacka Malczewskiego (1854-1929) oraz artysty współczesnego - malarza, rysownika, performera Bartka Jarmolińskiego (rocznik 1975).
Polem tej konfrontacji są z jednej strony portrety i autoportrety Jacka Malczewskiego - zarówno dzieła powszechnie znane i cenione, jak tytułowa Introdukcja czy Przekazanie palety, ale też rzadko upubliczniane prace z kolekcji prywatnych, jak rysunkowe głowy sióstr artysty z ostatnich lat jego życia, malarskie wizerunki jego dzieci, Autoportret z paletą (ok. 1921), Faun z sakiewką (Autoportret) z listu do Leona Wyczółkowskiego napisanego w 1892 roku czy Autoportret z Mieczysławem Gąseckim, znany też pod tytułem: Dysputa - obraz podarowany Gąseckiemu przez autora. To bardzo osobiste wątki w autotematycznej, wizjonerskiej i wieloznacznej twórczości Mistrza Jacka, podobnie jak osobiste, by nie rzec intymne, są fotografie dokumentujące różne momenty z życia malarza: bliskie mu miejsca, postacie, sytuacje, zdarzenia. Bartek Jarmoliński „wchodzi” w tę symboliczną, często z rozmysłem wykreowaną rzeczywistość, dodając do niej nowe, własne treści i jakości, a tym samym wzmacniając przesłanie i współczesne oddziaływanie sztuki Malczewskiego.
Zdaniem wielu badaczy Mistrz nie miał ani bezpośrednich poprzedników ani dorównujących mu talentem i wyobraźnią kontynuatorów malarskich wizji, popartych imponującym warsztatem, choć niewątpliwie silnie oddziałał na kolejne pokolenie polskich malarzy, a jednym z najbardziej znanych epigonów i dozgonnych wielbicieli jego talentu był Wlastimil Hofman. Może warto poddać dziś ten pogląd pod wątpliwość i widzieć spadkobierców Malczewskiego w surrealistach i powojennych wizjonerach, nie tylko polskiej sztuki? Może na naszych oczach odbywa się właśnie symboliczne przekazywanie palety, rozumianej jako posłannictwo artysty, źródło udręki ale i ekstazy dla wielu twórców? Jaka jest dzisiaj rola i znaczenie sztuki, kim jest artysta i czego oczekuje od niego współczesny widz? To uniwersalne pytania, na które odpowiedzi szukali zarówno młodopolscy symboliści, ale i twórcy działający w XXI wieku, tacy jak Bartek Jarmoliński - z wielkim zaangażowaniem penetrujący meandry sztuki, czego efektem jest niniejsza wystawa.
Wychodząc od konwencji pop-artu, plakatu i hiperrealizmu Jarmoliński wypracował własny styl, za pomocą którego komentuje otaczającą go rzeczywistość, eksponując szczególnie istotne dla siebie aspekty życia w obszarze społeczno-kulturowym. W swoich pracach: obrazach malarskich, fotografiach, rysunkach i filmach wideo podejmuje problematykę człowieka XXI wieku funkcjonującego w świecie konsumpcji, mass-mediów, manipulacji wizerunkiem i konsekwencji zachwiania proporcji pomiędzy sferami sacrum i profanum. Z dystansem i autoironią tworzy również wizerunki własne. pokazując w nich oblicze wrażliwego artysty, który inspiracje czerpie ze współczesności ale też z dziedzictwa kulturowego. Ciekawym wątkiem jego twórczości jest bowiem dialog z młodopolskim symbolizmem, podszyty wieloletnią fascynacją twórczością, zwłaszcza portretową Jacka Malczewskiego. Bartek Jarmoliński podejmuje polemikę, dialog z duchowym dziedzictwem mistrza polskiego modernizmu, podzielając jego wizje i niepokoje egzystencjalne, dotyczące zwłaszcza posłannictwa artysty i roli sztuki w kreowaniu rzeczywistości, ale też w komentowaniu przeszłości. Dodatkowym wątkiem interesującym go są relacje łączące Jacka Malczewskiego z jego rodziną i przyjaciółmi: synem Rafałem, córką Julią, z siostrami Heleną Karczewską i Bronisławą Malczewską, z Mieczysławem Gąseckim, których pokłosiem są obrazy malarskie i rysunki, dzieła bardzo osobiste, nierzadko opatrzone odautorskimi dedykacjami. Bartek Jarmoliński pojawi się na wystawie jako ,,Towarzysz" Malczewskiego - eksponując swój wizerunek w fotografiach z Mistrzem wykonanych w miejscach bliskich Malczewskiemu np. w Lusławicach, Tuligłowach, w ogrodzie krakowskiego domu na Zwierzyńcu. W obrazach tych pojawia się zamiast historycznych postaci, takich jak Mieczysław Gąsecki.
Biorąc zatem za punkt wyjścia dzieła Jacka Malczewskiego konfrontuje z nimi swoje wizerunki - w obrazach malarskich i fotografiach. Ekspozycja obejmująca ok. 30 prac, zatytułowana jak jeden z najbardziej znanych obrazów Jacka Malczewskiego, wskazywałaby też na inny aspekt relacji łączącej obu artystów - wspólną datę urodzin przypadającą 14 lipca.
Kuratorzy - Monika Nowakowska, Bartek Jarmoliński
Powrót

